Nghị định số 219/2025/NĐ-CP (sau đây gọi là “NĐ 219”) quy định về lao động nước ngoài làm việc tại Việt Nam đã chính có hiệu lực từ ngày 07 tháng 8 năm 2025, thay thế Nghị định 152/2020/NĐ-CP (sửa đổi, bổ sung) (sau đây gọi là “NĐ 152”). NĐ 219 được ban hành trong bối cảnh Việt Nam đang dịch chuyển chiến lược thu hút đầu tư, không chỉ tập trung vào số lượng mà còn ưu tiên dòng vốn chất lượng cao làm việc trong những ngành, nghề mới như công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số…
So với NĐ 152, NĐ 219 thể hiện rõ quyết tâm cắt giảm gánh nặng hành chính và chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp như: gộp thủ tục, bãi bỏ báo cáo định kỳ và đẩy mạnh giao dịch điện tử.
1. Một số thay đổi quan trọng về giấy phép lao động (“GPLĐ”) tại NĐ 219
| Nội dung | NĐ 152 | NĐ 219 |
| 1. GPLĐ cho người làm ở nhiều địa điểm cho cùng một doanh nghiệp | – Nếu người lao động làm việc tại chi nhánh/VPĐD thì Chi nhánh/ VPĐD của doanh nghiệp đó là bên xin GPLĐ (Điều 2.2.c). | – Doanh nghiệp (trụ sở chính) là bên xin GPLĐ (Điều 2.2). |
| – Mỗi địa điểm (trụ sở, chi nhánh, VPĐD) phải cấp 01 GPLĐ riêng (Điều 2.2.c, 12.3). | – Chỉ cần 01 GPLĐ duy nhất. – Khi làm việc ở chi nhánh, VPĐD ở tỉnh khác chỉ cần thông báo cho Sở Nội Vụ địa phương trước 03 ngày (Điều 9.5, 22.5). | |
| – Thay đổi địa điểm làm việc phải cấp lại GPLĐ (Điều 12.3). | – Thay đổi địa điểm làm việc không thuộc trường hợp phải cấp lại GPLĐ (Điều 23.2). | |
| 2. Báo cáo sử dụng lao động | – Báo cáo định kỳ 6 tháng/lần (Trước 05/7 và 05/01) (Điều 6). | – Bỏ hoàn toàn quy định về báo cáo định kỳ. |
| 3. Nộp Hợp đồng lao động (HĐLĐ) | – Phải nộp HĐLĐ (bản gốc/sao y) cho Sở LĐTBXH sau khi ký (Điều 11.3). | – Chỉ cần lưu HĐLĐ đã ký. Chỉ nộp (bản gốc/sao y) cho Sở Nội Vụ “khi có yêu cầu” (Điều 22.4). |
| 4. Gộp thủ tục hành chính | – Tách riêng 2 thủ tục: (1) Báo cáo giải trình nhu cầu (Điều 4) và (2) Xin cấp GPLĐ (Điều 9). | – Gộp chung 2 thủ tục làm 1. Nộp hồ sơ giải trình nhu cầu cùng lúc với hồ sơ đề nghị cấp GPLĐ (Điều 18, 22). |
| 5. Thay đổi Cơ quan quản lý | – Bộ LĐTBXH và Sở LĐTBXH (Điều 30). | – UBND Cấp tỉnh (Điều 4, NĐ 219), và phân cấp/ủy quyền cho Sở Nội vụ. |
| 6. Nới lỏng yêu cầu đối với vị trí Chuyên gia | – Yêu cầu 3 năm kinh nghiệm + bằng ĐH (Điều 3). | – Giảm còn 2 năm kinh nghiệm. Đặc biệt, chỉ cần 1 năm kinh nghiệm cho lĩnh vực đặc thù (tài chính, công nghệ, chuyển đổi số) (Điều 3). |
2. Ghi nhận phương thức nộp hồ sơ trực tuyến
Để hỗ trợ mô hình quản lý mới, NĐ 219 bổ sung Điều 6 quy định về “giao dịch điện tử”, cho phép nộp hồ sơ trực tuyến tại Cổng Dịch vụ công quốc gia.
Bên cạnh đó, Điều 6.3 NĐ 219 cũng giới thiệu cơ chế liên thông thủ tục hành chính, cho phép doanh nghiệp nộp hồ sơ đề nghị cấp Phiếu lý lịch tư pháp đồng thời với hồ sơ đề nghị cấp GPLĐ. Trước đây, doanh nghiệp phải chờ có Phiếu lý lịch tư pháp (một thủ tục riêng biệt, tốn thời gian) rồi mới có thể nộp hồ sơ GPLĐ. Cơ chế liên thông này cho phép hai quy trình chạy song song, tiếp tục rút ngắn tổng thời gian thực tế để đưa một nhân sự người nước ngoài vào làm việc.
3. Bổ sung trường hợp miễn trừ GPLĐ
Để tăng khả năng thu hút nhân tài cho các dự án ưu tiên, theo Điều 7.15 NĐ 219, người lao động nước ngoài sẽ được miễn GPLĐ nếu “được các bộ, cơ quan ngang bộ hoặc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xác nhận vào Việt Nam làm việc trong các lĩnh vực: tài chính, khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số quốc gia, các lĩnh vực ưu tiên phát triển kinh tế – xã hội”.
Đây được xem là một cơ chế ưu đãi đặc biệt dành cho các doanh nghiệp có dự án đầu tư thuộc các lĩnh vực như công nghiệp bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, chuyển đổi số, v.v. là những lĩnh vực đang được ưu tiên phát triển trong bối cảnh hiện nay.
Tựu chung lại, NĐ 219 đã góp phần tạo lập một hành lang pháp lý thông thoáng chưa từng có trong lĩnh vực quản lý lao động nước ngoài tại Việt Nam, thông qua đơn giản hóa các thủ tục hành chính về cấp GPLĐ, từ đó cắt giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp. Tận dụng hiệu quả chính sách ưu đãi tại NĐ 219 dự kiến sẽ tạo thuận lợi cho nhà đầu tư, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trong thu hút nguồn nhân lực nước ngoài chất lượng cao, từ đó thúc đẩy các hoạt động đầu tư kinh doanh phát triển mạnh mẽ hơn tại Việt Nam.
Hà Linh.
